Live muziek met live gefilmde tekeningen. Niet als achtergondje maar als meerwaarde bij de songs. Klaske Oenema uit Groningen is een expert op het gebied van het samenbrengen van haar beelden en eigen songs door het live ingenieus en tegelijkertijd simpel inzetten van de mogelijkheden van de overhead projector.
Zaterdag 14 april trad Sonja van Hamel op met songs van haar solo cd Transcedental Man in Vera. Voorheen was ze de helft van Bauer (met Berend Dubbe ex-Bettie Serveert) en met deze 2e solo cd smelten haar beroepen als singer-songwriter en grafisch vormgeefster subliem samen. Het was een fantastische avond voor de liefhebbers van de mix van beeld en muziek.
Zeker ook door de opwarmer van podiumbeest Ken Stringfellow (The Posies, R.E.M.), mede producer van de cd en van-Hamel-bandlid bij deze tour. Dit echter pas nadat hij haar bij zijn show bij elke ingeving inzette achter diverse instrumenten en teksten van nummers, op het podium en tussen het publiek, met of zonder microfoonversterking. ’s Middags hadden ze samen al een akoestisch optreden verzorgd in Elpee. Maar Sonja van Hamel heeft live in Vera het diploma ‘meest flexibel inzetbare muzikant op bijna onmogelijke gronden’ gehaald. Met vlag en wimpel.
Het tekeningen maken bij haar songs heeft haar soms, naar eigen zeggen, dán pas duidelijk gemaakt waar nummers over gingen. Zo gelijkwaardig is het vormgeven en songschrijven bij van Hamel. De wisselwerking tussen beeld, muziek en tekst is dan volwaardig; geen enkele discipline is onderschikt aan de ander. Dat komt niet vaak voor.
Een onmisbaar element in haar show is de fotograaf Eddo Hartmann die haar bouwsels en tekeningen live tot Draw Clips maakt. Hij heeft verschillende analoge machines ontworpen om dit live met behulp van een videocamera te filmen terwijl dit geprojecteerd wordt. Door de lengte van de zaal was bijvoorbeeld een meterslange strook met een schildering van een snelweg inclusief narratieve beelden geplakt die als geheel bij het nummer 395 hoort. Terwijl Sonja en band het nummer speelde, filmde Eddo in het juiste tempo het beeldverhaal. Bij Frozen Time rolde een narratief landschap van 30 meter voorbij het oog van de camera in een met meccano gebouwde machine. Daarin was een voorkamer gebouwd van karton, een interieur met een gat in de vorm van een tv waarop je zodoende het beeldverhaal voorbij zag trekken.
Een van de oudste vormen van animatie die ingezet werd, was een zoötroop (een ton met gleuven waardoor een aan de binnenkant geplakte strook met opvolgende beelden gefilmd wordt zodat deze lijken te bewegen) bij Fast Fragmented Mind. Daarnaast werden nog ingezet: een big sized pop-up boek gemaakt van dik karton, een machine van een nog oudere vorm van animatie dan de zoötroop en het slow-motion-flip-over-boek die bij Transcendental Man hoort. Deze vorm bij het titelnummer van de cd stal mijn hart door zijn meest eenvoudige vorm van ‘beeld in beweging’, hoe geniaal de machines ook gemaakt zijn. Eddo Hartmann legde namelijk op de maat van de muziek, lichtjes meeswingend, ‘tekeningen in wit’ op zwart papier, één voor één onder de camera. Zijn hand was telkens zichtbaar in het beeld van de projectie.
Bij elk nummer kon je de Draw Clip geprojecteerd zien op het podium terwijl je voor het podium zag hóe het beeld gemaakt werd en keek en luisterde naar Sonja van Hamel & band op het podium er tussenin. Het leidde niet af, niks was teveel. Het was alsof door dit geheel van beeld, beeldproces, muziek en songtekst haar DNA zichtbaar werd. Het DNA van de ideale wisselwerking tussen beeld en song. Nooit meer een concert van overslaan, dat staat vast.
Aimée Terburg (VERA krant #8, 2012)